21/2/2026
«Νομίζω ότι δεν θα ξεχάσω ποτέ όσο ζω τη μέρα που ξύπνησα με καινούργια καρδιά. Γιατί όταν άνοιξα τα μάτια μου, 24 ώρες μετά τη μεταμόσχευση, ένιωθα το αίμα να είναι πάρα πολύ ζεστό, να κυλάει σε όλο μου το σώμα. Μπήκα στο χειρουργείο με μία πίεση 8 με 5 και ξύπνησα με 18.
Και όλο αυτό το ένιωθα ως ζωή. Δεν μπορώ να το περιγράψω διαφορετικά, αλλά σίγουρα είναι μία αίσθηση που δεν θα ξεχάσω ποτέ, όσο χτυπάει αυτή η καρδιά. Φυσικά όλα μετά πήραν το δρόμο τους.
Σε 29 μέρες ήμουν στο σπίτι μου και ξεκίνησα να ζω μία αληθινή ζωή. Μία ζωή που μπορεί να περιλαμβάνει ταξίδια, όνειρα, αθλητισμό, σχέσεις.
Όλα αυτά που παύεις να έχεις όταν βρίσκεσαι σε τελικό στάδιο καρδιακής ανεπάρκειας, ή ανεπάρκειας οποιουδήποτε άλλου οργάνου».
Οι δραματικές επισημάνσεις ανήκουν στην 44χρονη Κατερίνα Τσάντου, κοινωνική λειτουργό – ψυχοθεραπεύτρια, η οποία πριν από 14 χρόνια, μετά από 8 μήνες νοσηλείας σε πολύ υψηλής προτεραιότητας λίστα στο Ωνάσειο Νοσοκομείο, κατάφερε να επιστρέψει στην «αληθινή ζωή», όπως λέει.
Έχοντας δώσει έναν πολυετή αγώνα για τη ζωή της από την ηλικία των 4 μηνών, μιλά για την περίοδο της αναμονής, τους φόβους και τους πόνους της, αλλά και για το πώς άλλαξε η ζωή της από το πρώτο κιόλας 24ωρο μετά τη μεταμόσχευση.
Ακολουθεί αναλυτικά το κείμενο της συνέντευξης που παραχώρησε στο Πρακτορείο Fm και στην εκπομπή της Τάνιας Μαντουβάλου «104,9 ΜΥΣΤΙΚΑ ΥΓΕΙΑΣ».
Ερ: Πώς και πότε ξεκίνησε το πρόβλημα;
Απ: Μεταμοσχεύτηκα λίγο μετά τα 30, μετά από έναν πολυετή αγώνα που ξεκίνησε από την ηλικία των 4 μηνών. Στα 12 έκανα χειρουργείο ανοιχτής καρδιάς λόγω της βαλβίδας μου, μια κατάσταση που δεν είχε σχέση με τη μεταμόσχευση. Στα 25 έκανα 4 ανακοπές, έβαλα δύο φορές αμφικοιλιακό απινιδωτή – μια εξαιρετικά επίπονη διαδικασία – και στα 29 μου μπήκα στη λίστα για μεταμόσχευση. Έκλεισα τα 44 πριν λίγες ημέρες.
Ερ: Ποιοι ήταν οι πιο συχνοί φόβοι που είχατε πριν τη μεταμόσχευση;
Απ: Κυρίως η ίδια η μεταμόσχευση. Στο άκουσμα της λέξης και μόνο έπαθα πανικό, γιατί δεν ήξερα, δεν είχα ακούσει, δεν φανταζόμουν ποτέ ότι μπορεί να έφτανα εκεί. Οι πληροφορίες το 2012 ήταν λίγες. Υπήρχε άγχος για το αν θα βρεθεί μόσχευμα και πόσο χρόνο θα πάρει αυτό. Τελικά περίμενα 8 μήνες, νοσηλευόμενη στο Ωνάσειο, σε πολύ υψηλής προτεραιότητας λίστα, καθώς δεν μπορούσα να βάλω τεχνητή καρδιά που θα μου έδινε περισσότερο χρόνο. Δεν είχα καν μια δικλείδα ασφαλείας.

Ερ: Πώς διαχειριστήκατε το άγχος της αναμονής αυτούς τους 8 μήνες;
Απ: Προσπαθούσα να μη σκέφτομαι πότε θα έρθει εκείνο το τηλεφώνημα, γιατί ήταν πολύ ψυχοφθόρο. Κάθε φορά που χτυπούσε το τηλέφωνο αγχωνόμουν. Σκεφτόμουν ότι νοσηλεύομαι σε ένα κορυφαίο ίδρυμα και ότι οι άνθρωποι που είχα εμπιστευτεί θα έκαναν το καλύτερο για μένα.
Ερ: Υπήρχε κάποια χαραμάδα αισιοδοξίας ότι με την καινούργια καρδιά θα άλλαζαν όλα;
Απ: Δεν μπορούσα να φανταστώ πώς θα εξελισσόταν η ζωή μου μετά. Οι πόνοι ήταν αφόρητοι, το συκώτι μου είχε τριπλασιαστεί σε όγκο από την καρδιακή ανεπάρκεια. Το να κάνω μπάνιο ή να φορέσω τα ρούχα μου ήταν αδιανόητα δύσκολο. Δεν μπορούσα να περπατήσω τρία μέτρα. Αυτό που έζησα μετά, την αληθινή επιστροφή στη ζωή, δεν μπορούσα να το διανοηθώ πριν.
Ερ: Τι άλλαξε στη ζωή σας από τη στιγμή που ξυπνήσατε με την καινούργια καρδιά;
Απ: Δεν θα ξεχάσω ποτέ αυτή τη μέρα. Όταν άνοιξα τα μάτια μου, 24 ώρες μετά τη μεταμόσχευση, ένιωθα το αίμα ζεστό να κυλά σε όλο μου το σώμα. Μπήκα με πίεση 8 με 5 και ξύπνησα με 18. Το ένιωθα ως ζωή. Σε 29 μέρες ήμουν στο σπίτι και ξεκίνησα μια αληθινή ζωή, με ταξίδια, όνειρα, αθλητισμό, σχέσεις.
Ερ: Ποια ήταν τα συναισθήματα απέναντι στον δότη σας; Υπήρξαν στιγμές ενοχής;
Απ: Η πρώτη μου σκέψη ήταν ότι κάποιος έφυγε για να είμαι εγώ εδώ. Όταν έμαθα ότι ήταν ένα παιδί 16 ετών, ήταν πολύ δύσκολο. Χρειάστηκε χρόνος να εκλογικεύσω ότι ήταν μια τεράστια πράξη ανθρωπιάς από την οικογένειά του. Τα συναισθήματα ενοχής έφυγαν και έμεινε η βαθιά, παντοτινή ευγνωμοσύνη.
Ερ: Γνωρίσατε την οικογένεια του δότη;
Απ: Ο νόμος προστατεύει και τις δύο πλευρές και καλώς υπάρχει. Όμως ζούμε σε μια μικρή χώρα και συχνά οι οικογένειες έρχονται σε επαφή. Προσωπικά είμαι ευγνώμων που γνωρίζω την οικογένεια που επέλεξε να μου χαρίσει τη ζωή – όχι μόνο σε μένα, αλλά και σε ακόμη έξι ανθρώπους.
Ερ: Τι είδους σχέση έχετε αναπτύξει;
Απ: Όπως κάθε ανθρώπινη σχέση με αμοιβαία εκτίμηση, σεβασμό και αγάπη. Δεν περιορίζεται σε συγκεκριμένες ημερομηνίες· εξελίσσεται φυσικά.
Ερ: Συμβαίνει αυτό που βλέπουμε σε ταινίες, να υιοθετεί ο λήπτης συνήθειες του δότη;
Απ: Το έχουμε δει σε ταινίες. Από το προσωπικό μου βίωμα, αυτό που αισθάνομαι είναι ότι δεν είμαι ποτέ ξανά μόνη μου. Αν κάτι έχω «υιοθετήσει», είναι η ανάγκη να δώσω πίσω ανιδιοτελώς αυτό που μου δόθηκε.
Ερ: Πόσο εύκολος είναι ο δρόμος με την καινούργια καρδιά;
Απ: Υπάρχουν καθημερινές δυσκολίες, ειδικά τον πρώτο χρόνο. Πρέπει να μάθεις τη φαρμακευτική αγωγή, να τηρείς εξετάσεις, να έχεις πειθαρχία. Χρειάζεται προσοχή με τις λοιμώξεις και τον συνωστισμό. Όταν όμως όλα αυτά γίνουν τρόπος ζωής, τότε τα πράγματα πηγαίνουν πολύ καλά.
Ερ: Τι μήνυμα θέλετε να στείλετε σε όσους περιμένουν μόσχευμα;
Απ: Η περίοδος της αναμονής είναι πολύ δύσκολη, συναισθηματικά και σωματικά. Να δώσουν αυτόν τον αγώνα, γιατί αξίζει. Η ζωή που έρχεται μετά είναι αληθινή ζωή. Έχει δυσκολίες, αλλά αξίζει κάθε μέρα, κάθε λεπτό αναμονής, κάθε αγώνας.
