17/11/2026
Όταν η θερμοκρασία πέφτει, ένα καυτό ντους μοιάζει με την ιδανική ανακούφιση. Για το δέρμα με έκζεμα, όμως, αυτή η μικρή καθημερινή απόλαυση μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση. Το κρύο έξω και η θέρμανση μέσα μειώνουν την υγρασία, ξηραίνουν το δέρμα και μπορούν να πυροδοτήσουν ή να εντείνουν τις εξάρσεις.
Πώς ο χειμώνας επιδεινώνει το έκζεμα
Ο δερματικός φραγμός λειτουργεί σαν ένα προστατευτικό τείχος απέναντι στον εξωτερικό κόσμο. Στο υγιές δέρμα, ελέγχει τι εισέρχεται και τι εξέρχεται από αυτό. Στα άτομα με έκζεμα, όμως, η λειτουργία του είναι διαταραγμένη, επιτρέποντας σε αλλεργιογόνα και ερεθιστικές ουσίες να διεισδύουν ευκολότερα. Παράλληλα, τα άτομα με έκζεμα παρουσιάζουν αυξημένη απώλεια νερού, καθώς το δέρμα τους δεν συγκρατεί αποτελεσματικά την υγρασία. Το κρύο ενισχύει αυτή την απώλεια και η ξηρότητα που προκύπτει συμβάλλει στη φαγούρα και στα εξανθήματα.
Οι χειμερινοί παράγοντες που επιδεινώνουν το έκζεμα συνοψίζονται στους παρακάτω:
1. Ο ξηρός και ψυχρότερος αέρας κάνει το δέρμα να χάνει ταχύτερα την υγρασία του. Στα άτομα με έκζεμα, των οποίων ο δερματικός φραγμός είναι ήδη διαταραγμένος, αυτό μπορεί να οδηγήσει σε: Ξηρότητα και σκασίματα στο δέρμα, εντονότερη φαγούρα και μεγαλύτερη ευαισθησία σε αλλεργιογόνα και ερεθιστικές ουσίες. Προτιμήστε μια πιο πλούσια ενυδατική κρέμα τους χειμερινούς μήνες και εφαρμόστε τη αμέσως μετά το μπάνιο, ώστε να συγκρατήσετε την υγρασία στο δέρμα.
2. Η θέρμανση στους εσωτερικούς χώρους κάνει τον αέρα στους εσωτερικούς χώρους να γίνεται ακόμη πιο ξηρός. Το αποτέλεσμα είναι το δέρμα να αφυδατώνεται πιο γρήγορα και επιδεινώνονται τα συμπτώματα του εκζέματος. Η χρήση ενός υγραντήρα στο υπνοδωμάτιο ή στον χώρο όπου περνάτε αρκετές ώρες μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση της ενυδάτωσης του δέρματος.
3. Περισσότερες στρώσεις ρούχων, περισσότεροι ερεθισμοί. Δεν είναι όλα τα υφάσματα φιλικά προς το δέρμα. Το μαλλί και τα συνθετικά υλικά μπορούν να ερεθίσουν το ευαίσθητο δέρμα και να προκαλέσουν εξάρσεις. Επιπλέον, ο ιδρώτας που παγιδεύεται κάτω από τις στρώσεις των ρούχων μπορεί να προκαλέσει φαγούρα και φλεγμονή. Επιλέγετε μαλακά βαμβακερά υφάσματα που επιτρέπουν στο δέρμα να αναπνέει, όποτε αυτό είναι εφικτό, και αποφεύγετε τα υπερβολικά ζεστά ρούχα στους εσωτερικούς χώρους.
Το λάθος στο ντους
Το πολύ ζεστό νερό μπορεί να προσφέρει ευχάριστη αίσθηση κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Όταν όμως βγείτε από το μπάνιο, το νερό εξατμίζεται από το δέρμα και η ξηρότητα επιδεινώνεται. Μία από τις συστάσεις των ειδικών για τον περιορισμό των εξάρσεων, ειδικά κατά τη χειμερινή περίοδο, είναι η αποφυγή του καυτού νερού στο ντους. Το δέρμα με έκζεμα ανέχεται καλύτερα το χλιαρό νερό. Επίσης ως πρακτική υπενθύμιση για να μη διαρκεί υπερβολικά το ζεστό ντους, προτείνεται να παρατηρείτε τον καθρέφτη του μπάνιου: αν έχει θαμπώσει από τους υδρατμούς, είναι ώρα να βγείτε. Μόλις βγείτε από το ντους ή την μπανιέρα, εφαρμόστε μια κατάλληλη ενυδατική κρέμα όσο το δέρμα σας παραμένει νωπό.
Συμβουλές για τη διαχείριση του εκζέματος τον χειμώνα
1. Προστατεύστε τον δερματικό φραγμό με ενυδατικά πλούσια σε λιπαρά συστατικά
Οι δερματολόγοι επισημαίνουν ότι η τακτική ενυδάτωση είναι απαραίτητη για να διατηρείται ισχυρός ο δερματικός φραγμός και να περιορίζεται η είσοδος ερεθιστικών ουσιών και αλλεργιογόνων. Τα ενυδατικά προϊόντα με υψηλότερη περιεκτικότητα σε λιπαρά συστατικά ή με εξειδικευμένα συστατικά, είναι ιδιαίτερα χρήσιμα για την αποκατάσταση του δέρματος που έχει χάσει νερό και λιπίδια.
Ωστόσο, αποφεύγετε να εφαρμόζετε αλοιφές σε περιοχές που ζεσταίνονται και ιδρώνουν εύκολα, καθώς μπορεί να προκληθεί επιπλέον ερεθισμός. Οι αλοιφές σχηματίζουν ένα στρώμα που μπορεί να φράξει τους πόρους και να εμποδίσει την απομάκρυνση του ιδρώτα. Ο ιδρώτας συσσωρεύεται έτσι στην επιφάνεια του δέρματος και, όταν αναμειγνύεται με την αλοιφή και άλλους εξωτερικούς ρύπους, μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό και φαγούρα.
Εκτός από την επιλογή μιας πιο πλούσιας κρέμας τις ημέρες με έντονο κρύο, σημασία έχει και το πότε την εφαρμόζετε. Οι δερματολόγοι συστήνουν τη χρήση ενυδατικής κρέμας ή αλοιφής τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα. Πριν βγείτε έξω, απλώστε μια παχιά στρώση ενυδατικού προϊόντος στα ακάλυπτα σημεία του σώματος. Οι πιο πλούσιες αλοιφές μπορούν να χρησιμοποιούνται σε περιοχές που εκτίθενται στο κρύο και στον αέρα, όπως το πρόσωπο και τα χέρια. Ενυδατώστε ξανά αυτές τις περιοχές πριν από τον ύπνο.
2. Χρησιμοποιήστε υγραντήρα για να ενισχύσετε την υγρασία του αέρα
Οι υγραντήρες μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά στην ανακούφιση των συμπτωμάτων του εκζέματος τον χειμώνα. Τους ψυχρότερους μήνες, ο αέρας μέσα στα σπίτια είναι ήδη ξηρός λόγω των καιρικών συνθηκών και γίνεται ακόμη πιο ξηρός όταν η θέρμανση λειτουργεί συνεχώς. Η χαμηλή υγρασία του περιβάλλοντος μπορεί να εντείνει την ξηρότητα και τα σκασίματα του δέρματος. Οι δερματολόγοι προτείνουν τη λειτουργία ενός υγραντήρα κατά τη διάρκεια του ύπνου ή μέσα στην ημέρα, εφόσον περνάτε πολλές ώρες στο σπίτι.
Ίσως χρειαστούν δοκιμές μέχρι να βρείτε το επίπεδο υγρασίας που ανακουφίζει το δέρμα σας. Ορισμένοι τύποι εκζέματος παρουσιάζουν εξάρσεις όταν η υγρασία είναι υπερβολική, γι’ αυτό είναι σημαντικό να παρακολουθείτε πώς αντιδρά το δέρμα σας όταν λειτουργεί ο υγραντήρας. Κάθε δέρμα έχει τις δικές του ανάγκες και ό,τι λειτουργεί για κάποιον άλλον μπορεί να μην είναι κατάλληλο για εσάς.
3. Ντυθείτε με στρώσεις ρούχων φιλικών προς το δέρμα
Πριν ντυθείτε ζεστά και βγείτε έξω, δώστε ιδιαίτερη προσοχή στο ύφασμα που ακουμπά απευθείας στο δέρμα σας. Για την πρώτη στρώση ρούχων, οι δερματολόγοι συστήνουν 100% βαμβάκι, ώστε να περιορίζεται η έκθεση σε αλλεργιογόνα που μπορεί να υπάρχουν στα ρούχα. Οι διαδοχικές στρώσεις σάς επιτρέπουν να αφαιρείτε κάποιο ρούχο όταν ζεσταίνεστε, αποφεύγοντας την υπερθέρμανση, η οποία μπορεί να προκαλέσει έξαρση του εκζέματος. Υφάσματα που αναπνέουν, όπως το βαμβάκι, επιτρέπουν την καλύτερη κυκλοφορία του αέρα και βοηθούν το δέρμα να παραμένει δροσερό.
4. Αποφύγετε τα μάλλινα υφάσματα
Ακόμη κι αν δεν ακουμπά απευθείας στο δέρμα, οι δερματολόγοι συστήνουν να αποφεύγετε το μαλλί, καθώς μπορεί να προκαλέσει έντονη φαγούρα στα άτομα με έκζεμα. Το ίδιο ισχύει για χειμερινά αξεσουάρ, όπως τα κασκόλ και τα γάντια. Προτιμήστε γάντια από 100% βαμβάκι ή από άλλο υλικό που αναπνέει και δεν προκαλεί υπερθέρμανση των χεριών.
5. Εφαρμόζετε αντηλιακό ευρέος φάσματος κάθε φορά που βγαίνετε έξω
Το αντηλιακό βρίσκεται συνήθως στο επίκεντρο της προσοχής το καλοκαίρι, όμως παραμένει απαραίτητο και όταν πέφτει η θερμοκρασία. Η ηλιακή ακτινοβολία εξακολουθεί να ανακλάται τον χειμώνα, ενώ η έκθεση μπορεί να ενισχυθεί όταν υπάρχει χιόνι ή όταν βρίσκεστε στο βουνό.
Πριν βγείτε στο κρύο, απλώστε μια πλούσια στρώση ενυδατικού αντηλιακού ευρέος φάσματος, με δείκτη προστασίας SPF 15 ή υψηλότερο, στο πρόσωπο, στα χέρια και στα υπόλοιπα ακάλυπτα σημεία του σώματος. Το αντηλιακό ευρέος φάσματος προστατεύει από την υπεριώδη ακτινοβολία UVA και UVB. Υπάρχουν επίσης προϊόντα που συνδυάζουν ενυδατικές κρέμες πλούσιες σε λιπαρά συστατικά με αντηλιακή προστασία, προσφέροντας ταυτόχρονα ενυδάτωση και προστασία από τον ήλιο.
