25/9/2026
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχεδιάζει να χρηματοδοτήσει από τον κοινοτικό προϋπολογισμό έναν κοινό μηχανισμό αγοράς φυσικού αερίου για όλες τις χώρες μέλη, σε περίπτωση κρίσης στην ενεργειακή ασφάλεια, τονίζουν πηγές στις Βρυξέλλες.
«Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού μηχανισμού χρηματοδότησης για την αντιμετώπιση των εντάσεων στην αγορά φυσικού αερίου, στο πλαίσιο των μέτρων που πήρε η Κομισιόν μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, το 2022», εξηγούν στη Ναυτεμπορική, ευρωπαϊκές πηγές και προσθέτουν: «Το σχέδιο ορίζει ότι οι Βρυξέλλες θα μπορούσαν να κηρύξουν μια κατάσταση συναγερμού όταν υπάρχουν βάσιμοι φόβοι για διακοπή του εφοδιασμού σε φυσικό αέριο, σε περιφερειακό ή ευρωπαϊκό επίπεδο. Προβλέπει επίσης να το πράξει όταν μια προειδοποίηση για ηλεκτρική ενέργεια θα μπορούσε να θέσει σε σημαντικό κίνδυνο την ασφάλεια του εφοδιασμού με φυσικό αέριο».
Το μοντέλο συγκεντρώνει τις ανάγκες των εταιρειών σε φυσικό αέριο και τις συνδέει με προσφορές από προμηθευτές, για «να διευκολύνει την πρόσβαση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σε ενεργειακά προϊόντα και κρίσιμες πρώτες ύλες», τονίζουν οι ίδιες πηγές.
Τα «εργαλεία» που θα ενεργοποιηθούν
Ο οικονομικός και λειτουργικός σχεδιασμός του νέου μηχανισμού δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, αλλά εξετάζονται ήδη τα εργαλεία που θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν κατά την κήρυξη περιφερειακού ή πανευρωπαϊκού συναγερμού, λόγω πιθανής έλλειψης στην αγορά φυσικού αερίου.
«Το αναγκαίο δημοσιονομικό πεδίο εφαρμογής της πρότασης δεν έχει ακόμη καθοριστεί. Υπάρχουν επίσης, αναπάντητα σημαντικά ζητήματα, όπως για παράδειγμα, ποιο όργανο θα αναθέσει την προμήθεια, ποιοι θα κατέχει το αποκτηθέν φυσικό αέριο ή πώς θα κατανεμηθούν οι όγκοι και το κόστος μεταξύ των δικαιούχων», σημειώνουν οι ίδιες πηγές.
Η Κομισιόν θα υποχρεούται να κηρύξει συναγερμό σε περιφερειακό ή ενωσιακό επίπεδο, αν ζητηθεί από δύο ή περισσότερες αρμόδιες αρχές που έχουν ήδη ενεργοποιήσει τις εθνικές τους προειδοποιήσεις.
Προληπτική παρέμβαση
Ο σχεδιασμός στοχεύει να επιτρέψει την προληπτική παρέμβαση, πριν από την προσφυγή στα πιο ακραία μέτρα έκτακτης ανάγκης.
Οι κοινές αγορές φυσικού αερίου θα συνυπάρχουν με άλλες δράσεις που πρόκειται να ανακοινώσει η ΕΕ σε περίπτωση συναγερμού: υποχρεωτικές μειώσεις κατανάλωσης, συγκέντρωση ζήτησης προσαρμοσμένη στην κλίμακα της κρίσης και έκτακτα μέτρα για την πλήρωση των εγκαταστάσεων αποθήκευσης.
«Η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί συνεχώς εάν οι συνθήκες που δικαιολογούσαν την προειδοποίηση εξακολουθούν να ισχύουν και να την τερματίζει όταν εξαφανιστούν», σημειώνουν πηγές στις Βρυξέλλες.
Οι αποθήκες φυσικού αερίου
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Υποδομή Φυσικού Αερίου, στις 14 Σεπτεμβρίου, οι εγκαταστάσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου της ΕΕ λειτουργούσαν περίπου στο 68% της χωρητικότητάς τους, που ισοδυναμεί με περίπου 772 τεραβατώρες φυσικού αερίου.
Αυτό το επίπεδο εξακολουθεί να είναι κάτω από τον στόχο του 90% που έχει θέσει το μπλοκ των 27 μελών ως στόχο πριν την έναρξη του χειμώνα.
«Αυτό εγείρει ερωτήματα σχετικά με την ικανότητα αναπλήρωσης των αποθεμάτων φυσικού αερίου στο υπόλοιπο χρονικό διάστημα, καθώς και για το πώς θα αντιδράσει η αγορά εάν η προσφορά παραμείνει περιορισμένη ή οι θερμοκρασίες μειωθούν σημαντικά», τονίζουν στη «Ν» παράγοντες της αγοράς ενέργειας.
Όπως γράφει η Wall Street Journal , οι εταιρείες έχουν σκόπιμα αναβάλει την αγορά φυσικού αερίου, περιμένοντας ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα τελειώσει σύντομα και το Κατάρ θα μπορέσει να επαναλάβει τις παραδόσεις LNG μέσω του Στενού του Ορμούζ και οι τιμές θα μειωθούν. Μέχρι στιγμής, αυτό το στοίχημα δεν έχει αποδώσει.
Οι τιμές του LNG σκαρφάλωσαν σε υψηλό τρεισήμισι ετών ,με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης φυσικού αερίου TTF, να έχουν ξεπεράσει τα 80 δολάρια την μεγαβατώρα.
Δύσκολη η αγορά ως την άνοιξη
Ο Μάσιμο Ντι Οντοάρντο, Αντιπρόεδρος Έρευνας Φυσικού Αερίου και LNG στην Wood Mackenzie, τονίζει ότι «τα χαμηλά ευρωπαϊκά αποθέματα, η ισχυρή ασιατική ζήτηση και η αυξανόμενη προσφορά LNG είναι οι λόγοι για τους οποίους η αγορά φυσικού αερίου θα μπορούσε να παραμείνει δύσκολη μέχρι το τέλος του χειμώνα».
Η Έρισα Πάσκο, επικεφαλής αναλύτρια φυσικού αερίου για την Ευρώπη στην Energy Aspects, υποστηρίζει ότι το ζήτημα της αποθήκευσης δεν αφορά απλώς το πόσο φυσικό αέριο βρίσκεται στις εγκαταστάσεις.
«Δεν πρόκειται μόνο για την ποσότητα φυσικού αερίου που αποθηκεύεται, αλλά και για την ικανότητα απόσυρσης φυσικού αερίου αρκετά γρήγορα ώστε να καλυφθεί η μέγιστη ζήτηση», εξηγεί. « Η ικανότητα απόσυρσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη αρχίζει να μειώνεται σημαντικά όταν τα αποθέματα πέφτουν κάτω από περίπου 40%- -που ισοδυναμεί με περίπου 44 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα- και μειώνεται ακόμη πιο απότομα όταν πέφτουν κάτω από το 20%.
Η τρέχουσα κατάσταση είναι επίσης διαφορετική από την πιο πρόσφατη ευρωπαϊκή ενεργειακή κρίση. Το 2021-2022, η Ευρώπη μπήκε στον χειμώνα με γεμάτες τις αποθήκες φυσικού αερίου κατά 75%.
«Η κύρια διαφορά ήταν ότι η Ευρώπη εκείνη την εποχή απολάμβανε μεγαλύτερη ευελιξία τόσο στην προσφορά όσο και στη ζήτηση, χάρη στη μεγαλύτερη διαθεσιμότητα φυσικού αερίου μέσω αγωγών από τη Ρωσία, στη μεγαλύτερη δυνατότητα μετάβασης από τον άνθρακα στο φυσικό αέριο και στη μεγαλύτερη ευελιξία στην εγχώρια παραγωγή φυσικού αερίου. Μεγάλο μέρος αυτής της ευελιξίας έχει εξαφανιστεί», τονίζει η Ερισα Πάσκο.
Πηγήhttps://www.naftemporiki.gr
Πηγή φωτογραφίας: https://secure.gravatar.com
